BASıN KARTı NASıL ALıNıR? ŞARTLAR, TüRLER VE BAşVURU REHBERI

Basın Kartı Nasıl Alınır? Şartlar, Türler ve Başvuru Rehberi

Basın Kartı Nasıl Alınır? Şartlar, Türler ve Başvuru Rehberi

Blog Article

Basın kartı başvurusu için aranan şartları, 5 kart türünü, kurum kontenjanlarını ve iptal hâllerini güncel yönetmeliğe göre adım adım öğrenin.

Gazeteciler için basın kartı, mesleğin resmî imzası sayılır . Resmî ve özel bütün kuruluşlar tarafından kabul edilen bu kimlik , eksiksiz hazırlıkla başvurulduğunda hızlı biçimde alınabilir .

Bu rehberde ; kart türlerini, aranan nitelikleri , kuruluşların taşıması gereken nitelikleri, adım adım başvuru sürecini , başvuruları karara bağlayan Komisyonun çalışma usulünü ve kartın iptal edildiği durumları yönetmelik maddelerine dayanarak anlatıyoruz . Amacımız, okumayı tamamladığınızda başvurunuzu kendinizden emin şekilde hazırlayabilmeniz .

Basın Kartı Nedir?

Basın kartı, Basın Kartı Yönetmeliği'nde belirtilen kişilere İletişim Başkanlığınca verilen ve tüm resmî ve özel kuruluşlar tarafından kabul edilen resmî nitelikte bir kimlik belgesidir. Kart; medya mensuplarının, yayın sahiplerinin ve enformasyon görevlilerinin gazetecilik faaliyetini belgeler .

Bu kart, bir kişinin tek başına alabileceği bir belge değildir. Çoğu başvuruda kişinin bir medya kuruluşunda fikir işçisi sözleşmesiyle çalışması, çalıştığı medya kuruluşunun da yönetmelikteki kriterleri karşılaması gerekir. Diğer bir deyişle başvuru çift taraflı bir değerlendirmedir: hem kişi hem kurum değerlendirilir.

Sarı Basın Kartı ile Basın Kartı Aynı Şey mi?

Gündelik dilde kullanılan "sarı kart" tabiri, resmî bir kart türünün adı değildir ; kartın geleneksel rengine dayanarak ortaya çıkmış alışılmış bir ifadedir. Resmî düzenlemede sadece beş tür sayılır ve pratikte "sarı kart" ifadesi geçtiğinde çoğu zaman göreve bağlı basın kartı anlaşılır .

Basın Kartını Düzenleyen Mevzuat

Kartın hukuki çerçevesi , 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek 1 ila ek 8'inci maddeleridir. Kanunun verdiği yetkiyle hazırlanan Basın Kartı Yönetmeliği, 9/4/2023 tarihli ve 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile kabul edilmiş ve 10/4/2023 tarihli Resmî Gazete'de ilan edilmiştir . Bu düzenleme , 2018 tarihli eski yönetmeliği tamamen ortadan kaldırmıştır.

Metinde 6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yeni hükümler eklenmiştir. Bu değişikliklerle ; sürekli basın kartı için gereken 18 yıllık sürenin hesabında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayının sayılacağı açıkça belirtilmiş, Anadolu Ajansı ve TRT'de kart alabilecek unvanlar güncellenmiş ve radyo-televizyonlarda kart alabilecekler arasına fotoğrafçı unvanı eklenmiştir .

  • Temel kanun: 5187 sayılı Basın Kanunu (ek maddeler)
  • Uygulama metni: 7051 sayılı karar ekindeki yönetmelik (RG 10/4/2023, sayı 32159)
  • Son değişiklik: 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (RG 6/6/2024)
  • Çalışma ilişkisi: 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlar Kanunu
  • Meslek etiği: 195 sayılı Kanun'un 49. maddesine göre belirlenen basın ahlak esasları

Bilmeniz gereken bir ayrıntı: Yönetmelik ileride yeniden güncellenebileceğinden , başvuru öncesinde İletişim Başkanlığının resmî sitesinden yürürlükteki son hâli doğrulamanız tavsiye edilir .

Basın Kartı Türleri Nelerdir?

Yürürlükteki düzenlemeye göre toplam beş kart türü tanımlanmıştır. Türlerin her birinin kapsadığı kişiler ve başvuru koşulları farklılık gösterir . Doğru türe başvurmak , zaman kaybını önler.

1. Göreve Bağlı Basın Kartı

Bir medya kuruluşuna bağlı olarak çalışan Türk vatandaşı medya mensuplarına ve enformasyon görevlilerine verilen karttır. En yaygın kart türü budur; adayın genel şartların hepsini taşıması gerekir. TRT üzerinden yapılan başvurularda ise 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ve kesintisiz çalışma şartı istenmez .

2. Süreli Basın Kartı

Yabancı medya kuruluşları adına Türkiye'yi kapsayan bir görev alanında çalışan muhabirlere verilen karttır. Yabancı gazetecinin ; medya kuruluşunca görevlendirildiğini kanıtlaması, 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre çalışma izninin bulunması ve kurumunun idare merkezinin olduğu ülkenin Türkiye'deki temsilciliğinden takdim mektubu ibraz etmesi gerekir. Kart, görev süresini geçmeyecek şekilde verildiği yılın sonuna kadar geçerli olur .

3. Geçici Basın Kartı

Görev bölgesi Türkiye olmayan, fakat haber takibi için bir süreliğine ülkeye gelen yabancı medya çalışanları bu kartı alabilir. Kart, görev süresi dikkate alınarak azami üç aylığına verilir ve istenirse tek seferlik olarak uzatma yapılabilir.

4. Serbest Basın Kartı

Geçici bir süreyle çalışmayan ya da yurt dışında serbest gazetecilik yapan Türk vatandaşı medya mensuplarına verilir. Başvurunun , en az more info bir yıl çalışılan kuruluştan işten çıkıştan sonra bir ay içinde yapılması şarttır . Verilecek kartın süresi , daha önce kart taşınan yıla göre farklılaşır:

  • Beş yıla kadar kart taşıyanlara 12 ay
  • 5-10 yıl kart sahipliği olanlara 18 aylık kart
  • Kart kıdemi 10 yılın üzerinde olanlara 24 ay süreli kart

Herhangi bir kuruluşa bağlı olmadan yurt dışında serbest gazetecilik yapanlarda bunlara ek olarak çalışma durumunun ilgili ülkedeki büyükelçilik veya konsolosluk tarafından doğrulanması gerekir .

5. Sürekli Basın Kartı

Meslekte en az 18 yılını doldurmuş medya mensuplarına ve 18 yıl kart taşımış enformasyon görevlilerine ömür boyu verilir. 18 yılın hesaplanmasında serbest kartla geçen dönemlerin yalnızca 24 aya kadar olan kısmı sayılır . Sürekli kart için bir kuruluşta çalışıyor olma şartı istenmez ; ancak yabancı medya mensuplarına sürekli kart verilmez .

Basın Kartı Almak İçin Gereken Şartlar

Hangi türe başvurursanız başvurun, Türk vatandaşı başvuru sahiplerinde yönetmeliğin 8. maddesindeki temel koşullar kontrol edilir. Bu şartlardan tek biri dahi sağlanmazsa başvuru olumsuz sonuçlanır:

  1. En az 18 yaşında olmak.
  2. Asgari lise ya da dengi eğitim kurumu mezunu olmak.
  3. Kısıtlılık veya kamu hizmetinden yasaklılık hâli bulunmamak.
  4. Kasten işlenen bir suçtan beş yıl veya daha fazla hapis cezası almamış olmak.
  5. Şantaj, hırsızlık, sahtecilik, dolandırıcılık, rüşvet, zimmet gibi yönetmelikte sayılan suçlardan hüküm giymemiş olmak.
  6. 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu ve 6415 sayılı Kanun kapsamındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
  7. 5187 sayılı Kanun'un 25. maddesi ikinci fıkrası kapsamındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
  8. 5953 sayılı Kanun'a uygun hizmet sözleşmesiyle çalışmak ve işler arasında bir aydan uzun boşluk bırakmamak.
  9. Medya faaliyeti dışında ticari faaliyette bulunmamak.

Listedeki son iki madde; süreli yayın sahipleri ve tüzel kişi temsilcileri, radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları, kamu kurumlarında kart alabilecek çalışanlar ve yabancı basın kuruluşlarında çalışan Türk vatandaşları için istenmez. Enformasyon görevlisi unvanıyla başvuranlardan ek olarak görev yaptığı birimi ve kadro unvanını gösteren, üst yönetici tarafından imzalanmış bir görev yazısı aranır.

Uygulamada en sık karşılaşılan sorun, sözleşmenin 5953 sayılı Kanun'a değil genel iş kanununa göre yapılmış olmasıdır . Başvurudan önce iş sözleşmenizi mutlaka kontrol edin .

Basın Kartı Kimlere Verilmez?

Medya alanında hizmet vermeyen özel sektör şirketlerinin , kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı temsilciliklerin yayın faaliyetlerinde çalışan personele kart verilmez . Söz gelimi bir bankanın kurumsal dergisini hazırlayan editör, yaptığı iş gazetecilik benzeri olsa da bu belgeye hak kazanamaz.

Hangi Medya Kuruluşlarının Çalışanları Basın Kartı Alabilir?

Kişisel şartları sağlamak sürecin yalnızca yarısıdır; başvuranın çalıştığı kuruluşun da yönetmeliğin dördüncü bölümündeki nitelikleri taşıması gerekir. Ayrıca yayın türü ve ölçeğine göre kart alabilecek unvanlar ve kontenjanlar ayrı ayrı belirlenmiştir .

Basılı Gazete ve Dergiler

Gazete ve dergi gibi süreli yayınların; 5187 sayılı Kanun'a göre verilen beyanname ile Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa iletmesi, beyannamede belirtilen aralıklarla düzenli yayımlanması , ilan ve reklam alanının yüzölçümünün üçte birini geçmemesi ve içeriklerin üçte birinden fazlasının başka yayından aynen alıntı olmaması zorunludur. Kontenjan , gazetenin yüzölçümüne ve yayın periyoduna göre hesaplanır ; söz gelimi yüzölçümü 0,39 metrekare veya daha az olan yerel gazetelerden başvuru işleme konmaz.

Haber ve Fotoğraf Ajansları

Haber ve fotoğraf ajanslarının ; düzenli yayın yapması, kadrosunda daha önce kart taşımış ve 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışan en az beş gazeteci çalıştırması ve yaygın ya da bölgesel bir süreli yayınla ücretli haber satış sözleşmesi imzalamış olması şarttır. En az on günlük siyasi yaygın veya bölgesel gazeteyle ya da beş yaygın radyo-televizyonla sözleşmesi olan ve en az on gazeteci çalıştıran ajanslarda kontenjan sınırı uygulanmaz .

Radyo ve Televizyon Kuruluşları

RTV şirketlerinin 6112 sayılı Kanun'a uygun yayın izinlerine sahip olması ve düzenli yayın yapması aranır. Ulusal yayın yapanlarda kontenjan sınırı yoktur ; bölgesel televizyonlarda yönetim kurulu başkanı ile 19, yerel televizyonlarda 10, bölgesel radyolarda 7, yerel radyolarda ise 2 çalışana kart düzenlenir. Haber birimi dışında görev yapanlara, unvanları uygun görünse de kart düzenlenmez .

İnternet Haber Siteleri

İnternet haber sitelerinin ; beyanname ve alındı belgesini Başkanlığa sunması , haber paylaşımı amacına yönelik kurulmuş olması, yayının kesintisiz erişime açık olması , özgün ve güncel günlük haber ya da yorum yayımlaması ve içeriklerin başka yayından aynen alıntı olmaması gerekir . Kontenjan, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalı çalışan sayısına göre değişir:

  • 4 sigortalı çalışanı olan sitelerde imtiyaz sahibi veya tüzel kişi temsilcisi ile 4 çalışan
  • Beş ila dokuz sigortalı çalışanı olan sitelerde sahibi ile 9 çalışan
  • 10 veya daha çok sigortalı çalıştıran sitelerde kota bulunmaz

İnternet sitelerine özgü unvan listesinde geleneksel unvanlara ek olarak video editörü, sosyal medya editörü, haber kameramanı ve haber spikeri gibi dijital çağa özgü görevler de bulunur .

Basın Kartı Başvurusu Nasıl Yapılır? Adım Adım Rehber

Başvuru dijital olarak yapılır, İletişim Başkanlığı bölge müdürlüklerince işleme alınır ve genel hatlarıyla aşağıdaki sırayı izler :

  1. Doğru türü seçin: Bir kuruluşta çalışıyorsanız göreve bağlı, işten yeni ayrıldıysanız serbest, 18 yılı doldurduysanız sürekli karta bakın.
  2. Evrakları toplayın: Güncel vesikalık fotoğrafınızı, en az altı aylık mesleki çalışma örneklerinizi ve sözleşme bilgilerinizi hazır edin.
  3. Elektronik beyanname: Başkanlığın sitesindeki başvuru sistemine girerek beyannameyi doldurun, fotoğrafı ve çalışma belgesini yükleyin.
  4. Onay aşaması: Beyannamenin medya kuruluşunun yetkili kişisince onaylanması gerekir; bazı kuruluşlar bunu doğrudan elektronik ortamda yapar.
  5. Ön inceleme: Bölge müdürlüğü dosyanızı kontrol eder ve gerekirse Adli Sicil, SGK, Basın İlan Kurumu gibi kurumlardan bilgi toplar.
  6. Nihai karar: Şartları taşıdığı görülen başvurular Komisyona iletilir ve karar burada çıkar.
  7. Kartın teslimi: Olumlu karardan sonra kart basılır ve Başkanlığın belirlediği yöntemle teslim edilir.

Şartları karşılamadığı tespit edilen talepler doğrudan Başkanlık tarafından reddedilir ve sonuç beyannamede verilen iletişim bilgileri aracılığıyla başvurana bildirilir. Eksikler giderildiğinde yeniden başvuru yapılabilir .

Yurt dışında ikamet eden Türk gazeteciler , başvuru evraklarıyla birlikte bulundukları ülkedeki büyükelçilik veya başkonsolosluktan alınan teyit yazısını Başkanlığa sunarak başvurur . Yabancı uyruklu medya çalışanları da Başkanlığın sitesindeki kendilerine özel elektronik formu kullanır ; görevlendirme belgesi, basın vizesi veya çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport fotokopisi ve vesikalık fotoğraf sisteme yüklenir .

Başvurunuzu Kim Değerlendirir? Basın Kartı Komisyonu

Basın Kartı Komisyonu, Başkanlığı temsil eden üyeler, basın-yayın meslek kuruluşlarının temsilcileri, sürekli kart sahipleri, sendika temsilcileri ve iletişim fakültesi dekanları ya da kart sahibi gazeteciler arasından seçilenlerle toplam 19 üyeden meydana gelir . Görev süresi iki yıldır.

  • Yılda asgari üç olağan toplantı yapılır, ayrıca olağanüstü toplantıya çağrılabilir.
  • Toplantı için en az 13 üyenin katılımı gerekir; toplantılar uzaktan erişimle de yapılabilir.
  • Salt çoğunlukla karar verilir, çekimser oy kullanılmaz; eşitlikte başkanın oyu belirleyicidir.
  • Dosyalar toplantıdan en az beş gün önce üyelerin incelemesine sunulur.
  • Ret hâlinde gerekçe yazılı olarak tutanağa işlenir.

Karar verilirken başvuru sahibinin nitelik, eser ve ödüllerine ek olarak çalıştığı kuruluşun özelliklerini de inceler. Başvuran bir internet sitesinde çalışıyorsa sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayıları da değerlendirmeye girer . Bu yüzden erişimi zayıf bir sitede çalışmak, diğer koşullar sağlansa da sonucu olumsuz etkileyebilir .

Basın Kartı Ne İşe Yarar?

Kartın ilk ve en önemli işlevi, mesleki kimliğin tüm kurumlar nezdinde resmî olarak tanınmasıdır . Bunun yanında mevzuatta somut olarak yer alan bazı kolaylıklar vardır :

  • Basın trafik kartı: Talep eden kart sahipleri basın trafik kartı alabilir; kullanım esasları Başkanlık ve İçişleri Bakanlığınca ortaklaşa belirlenir.
  • Hizmet damgalı pasaport: Yurt dışına görevle giden kart sahibi gazeteciler ve Türkiye'de yaşayan sürekli kart sahipleri belirli usullerle hizmet damgalı pasaport talep edebilir.
  • Resmî kimlik niteliği: Kart, tüm resmî ve özel kuruluşlarca kabul edilen resmî bir kimlik belgesidir.
  • Sahada kolaylık: Basın toplantıları, resmî törenler ve kamu etkinliklerinde gazeteci kimliğinin ispatı çok daha hızlı olur.

Burada sık yapılan bir karıştırmaya dikkat çekelim: Gazetecilerin iş hukukundan doğan hakları kart sahipliğinden değil , 5953 sayılı Kanun kapsamındaki çalışma ilişkisinden doğar . Kartı olmayan bir fikir işçisi de bu haklardan yararlanabilir. Bazı kurum ve belediyelerin kart sahiplerine tanıdığı indirim veya ücretsiz hizmetler ise yerelden yerele değişir ; son durumu ilgili kurumdan doğrulamanız en sağlıklısıdır.

Basın Kartı Kaç Yıl Geçerli? Yenileme ve Kayıp Durumu

Yürürlükteki kurallara göre basılan kartın geçerlilik süresi on yıldır . Süresi dolan kartlar, gerekli nitelikler sürdüğü sürece Komisyona gitmeden Başkanlıkça yenilenir . Sürekli kart ise ömür boyu taşınır; yalnızca fiziki kartın yenilenmesi gerekebilir.

Kartınızı kaybettiğinizde veya kart yıprandığında Başkanlığa başvurarak yeni kart isteyebilirsiniz . Kartın kaybolması hâlinde başvuruya kaybı gösteren tutanak veya kayıp ilanı ile hâlen çalışıldığını gösteren bir belge eklenir . Bilinmesi gereken bir kısıtlama: kayıp veya yıpranma nedeniyle yenileme başvurusu yılda en fazla iki defa yapılabilir .

Ücret konusunda yönetmelik, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli tahsil edilebileceğini belirtir . Ödenecek bedel Başkanlıkça duyurulduğu için , başvuru ekranındaki bilgiyi esas almanız önerilir.

Basın Kartı Ne Zaman İade Edilir veya İptal Edilir?

İş yeri ya da unvan değişikliği olduğunda , bu durum en geç bir ay içinde hem basın mensubu hem de medya kuruluşu sahibi tarafından Başkanlığa yazılı olarak bildirilir . Bu belge; iş yeri veya unvan değişikliği, işten ayrılma ve iptal hâllerinde bir ay içinde Başkanlığa geri verilir . İade edilmesi gereken eski kart teslim edilmedikçe yeni başvuru işleme konmaz.

İptal sebepleri şunlardır:

  • Kart sahibinin genel şartları taşımadığının veya bu nitelikleri sonradan kaybettiğinin anlaşılması
  • Çalışılan kuruluşun gerekli kurumsal şartları artık sağlamaması
  • Kartın başka birine kullandırıldığının tespit edilmesi
  • Etik ihlaller nedeniyle Komisyonun kartı iptal etmesi

Basın ahlak esaslarının çiğnenmesi nedeniyle kartı iptal edilen kişiye , kartın iade edildiği tarihten itibaren bir yıl geçmedikçe yeniden kart verilemez. Komisyon, olayın niteliğini dikkate alarak yalnızca uyarıyla da yetinebilir . Öte yandan resmî kartı taklit eden kart düzenleyen veya kullananlar hakkında Başkanlıkça suç duyurusunda bulunulur; bu kişilere soruşturma ya da kovuşturma kesinleşinceye kadar kart verilemez.

Enformasyon Görevlileri, Yayın Sahipleri ve Diğer Özel Durumlar

Kart alabilecekler muhabir ve editörlerle sınırlı değildir; yayın sahipleri, kamudaki enformasyon görevlileri ve medya alanındaki sendika ile dernek yöneticileri de bu çerçevede yer alır . Her grup için ayrı kurallar geçerlidir .

Kamu Kurumlarının Enformasyon Personeli

Devlet enformasyon hizmetlerinde istihdam edilen kamu personeli, enformasyon görevlisi unvanıyla başvuru hakkına sahiptir. Başvuru beyannamesinin üst yönetici tarafından onaylanmış olması ve birim ve kadro unvanını içeren resmî görev yazısının eklenmesi gerekir . Değerlendirmede Komisyon fiilen yapılan işin medyayla bağlantısına bakar ; unvanın kâğıt üzerinde uygun olması tek başına yetmez .

Süreli Yayın Sahipleri ile RTV Yönetim Kurulu Başkanları

Süreli yayınların sahipleri veya tüzel kişi temsilcileri ile radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları da kart alabilir . Söz konusu yöneticilerde 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ile medya dışında ticari faaliyette bulunmama şartları aranmaz ; bununla birlikte yaş, eğitim ve adli sicil gibi öteki şartlar aranmaya devam eder.

Medya Alanındaki Sivil Kuruluşların Yöneticileri

Medya sektöründe çalışmaları koşuluyla sendikaların ve kamu yararına çalıştığı tespit edilen dernek ile vakıfların yöneticileri de başvuru yapabilir . Öte yandan kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yayın faaliyetlerinde çalışanlara kart verilmez .

Kurumların Denetimdeki Sorumlulukları

İletişim Başkanlığı, kart sahiplerinin şartları sürdürüp sürdürmediğini düzenli olarak denetler . Medya kuruluşları, talep üzerine kartlı çalışanların isim, unvan, kart numarası ve sözleşme bilgilerini kapsayan onaylı bir listeyi sunmalıdır. Kontrol esnasında mesleki çalışmalar da istenebilir ; bildirimi aksatan kuruluş sahibi Başkanlıkça uyarılır .

Başvurmadan Önce Kontrol Etmeniz Gerekenler

Beyannameyi göndermeden önce şu maddeleri tek tek işaretlemeniz , gereksiz ret ve gecikmeleri büyük ölçüde önler :

  • 18 yaş ve lise mezuniyeti şartlarını karşılıyorum.
  • Sabıka kaydımda yönetmelikte sayılan suçlardan bir hüküm yok.
  • Sözleşmem 5953 sayılı Kanun'a uygun düzenlendi ve SGK kaydım bu doğrultuda yapıldı.
  • Son altı aya ait, adımın açıkça göründüğü mesleki çalışmalarımı hazırladım.
  • Çalıştığım kuruluşun beyannamesi, düzenli yayını ve kontenjanı uygun.
  • Pozisyonum, yönetmelikteki unvan listesine uygun.
  • Önceki kartım iade edildi, iş değişikliği bildirimlerim tamam.

Bu maddelerden herhangi birinde tereddüt varsa , eksiği giderdikten sonra başvuru yapmak çok daha doğru bir yaklaşımdır . Çünkü olumsuz sonuçlanan bir talep tekrar başvurmaya engel olmasa da Komisyon takvimi nedeniyle ciddi zaman kaybettirir .

Basın Kartı Başvurusunda Sık Yapılan Hatalar ve Çözümleri

Ret kararlarının önemli bir kısmı , aslında önlenebilir hatalardan ileri gelir. Sahada en çok görülen hatalar ve yapılması gerekenler şunlardır :

  • Hatalı sözleşme → Çalışma ilişkinizin 5953 sayılı Kanun'a göre kurulduğunu işvereninizle teyit edin.
  • Zayıf çalışma örnekleri → Altı ayı kapsayan, adınızın açıkça göründüğü özgün içerikler sunun.
  • Kurumsal eksiklik → İşvereninizin beyanname, düzenli yayın ve asgari çalışan şartlarını karşıladığını doğrulayın.
  • Kesintili çalışma → İki iş arasında bir aydan fazla boşluk bırakmamaya özen gösterin.
  • Bildirim yükümlülüğünü atlamak → İş yeri veya unvan değişikliğini bir ay içinde Başkanlığa yazılı olarak bildirin.
  • Eski kartı iade etmemek → Yeni başvurudan önce iade edilmesi gereken kartı teslim edin; aksi hâlde başvuru işleme alınmaz.

Pratikte şöyle bir tablo sıkça yaşanır: Bir haber sitesinde bir buçuk yıl çalışmış bir editör , işinden ayrıldıktan bir buçuk ay sonra yeni bir kuruluşta göreve başlıyor. Arada bir aylık süre aşıldığı için süreklilik şartı sağlanamıyor. Ayrılıştan sonraki ilk ayda serbest kart talep edilseydi, kart kıdemini kaybetmeyebilirdi .

İnternet Haber Siteleri İçin Basın Kartı: Yayıncıların Bilmesi Gerekenler

2022 tarihli kanun değişikliğinin ardından internet haber siteleri basılı yayınlarla aynı çatı altına alındı ve dijital yayıncıların gazetecileri de karta başvurma hakkı kazandı . Ancak her haber sitesi doğrudan bu hakka sahip değildir . Ekibinizin karta başvurabilmesi için aşağıdaki noktaları kontrol edin :

  1. Yasal kayıt: Savcılığa beyanname verip alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa sunun.
  2. Künye ve şeffaflık: Sitede künye bilgilerini eksiksiz yayımlayın ve imtiyaz sahibi ile sorumlu müdürü açıkça belirtin.
  3. Asgari kadro: Kontenjanın başladığı eşik, 5953 kapsamında dört sigortalı çalışandır.
  4. Özgün ve güncel içerik: Ajans metinlerini veya başka sitelerin haberlerini birebir kopyalamak yerine özgün günlük içerik üretin.
  5. Süreklilik: Kesintisiz yayın şartı için sağlam hosting ve düzenli yedekleme kullanın.
  6. Ölçülebilir okur: Tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme verileri değerlendirmeye girdiğinden analitik kayıtlarınızı düzenli tutun.

Bir internet haber sitesi için bu kriterlerin çoğu , yayın altyapınızla yakından bağlantılıdır . Künye yönetimi, düzenli içerik akışı, yüksek erişilebilirlik ve trafik raporları , site sahipleri için günlük işin bir parçası olmalıdır .

Sıkça Sorulan Sorular

Kart başvurusunda üniversite diploması şart mı?

Üniversite diploması şart değildir. Yönetmelik en düşük eğitim düzeyi olarak en az lise mezuniyetini arar ; bu nedenle lise mezunları da karta başvurabilir . Yine de Komisyon mesleki geçmişinizi inceler; nitelikli iş örnekleri eğitim belgesi kadar belirleyicidir .

Basın kartı kaç ayda gelir?

Sabit bir süre yoktur. Talebiniz önce bölge müdürlüğünde incelenir, ardından Komisyon gündemine girer . Komisyon yılda en az üç kez olağan toplandığı için sonuçlanma süresi Komisyonun toplantı tarihlerine bağlı olarak değişir .

Serbest gazeteciler basın kartı alabilir mi?

Bazı durumlarda evet. Serbest basın kartı, en az bir yıllık çalışma sonrası işinden ayrılıp süresinde başvuranlara ve temsilcilikçe doğrulanan yurt dışındaki serbest Türk gazetecilere verilebilir . Daha önce hiçbir kuruluşta çalışmamış Türkiye'deki serbest çalışanlar için bu yol açık değildir .

YouTuber veya sosyal medya içerik üreticileri basın kartı alabilir mi?

Kendi adına yayın yapan içerik üreticileri, tek başına bu çalışmalarla kart alamaz . Bu belge, 5187 veya 6112 sayılı Kanun'a göre faaliyet gösteren bir medya kuruluşuna bağlı çalışmayı ya da yönetmelikte sayılan diğer statüleri gerektirir . Ancak şartları taşıyan bir internet haber sitesinde sosyal medya editörü unvanıyla çalışan biri başvuru yapabilir .

Basın kartı ücretli mi?

Düzenleme, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli alınabileceğini belirtir . Ücretin miktarı ve tahsil şekli Başkanlıkça duyurulur ; bu nedenle son durumu resmî siteden kontrol etmelisiniz .

İptal edilen kart yeniden alınabilir mi?

Gerekçe ortadan kalkınca yeniden başvuru yapılabilir . Ancak basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal edilen kartlarda, kartın iade tarihinden itibaren bir yıllık süre tamamlanmadan yeni kart verilmez . Genel şartlardaki suçlardan hüküm giyenlerde ise Adli Sicil Kanunu'ndaki ilgili işlemler yapılmadıkça kart verilmez .

Yabancı medya mensuplarına hangi kart verilir?

Alabilirler. Görev alanına göre süreli veya geçici kart düzenlenir. Her iki kartta da görevlendirme, çalışma izni ve temsilcilikten takdim mektubu aranır ; yabancılara sürekli kart ve basın trafik kartı düzenlenmez .

Özetle basın kartı almak; resmî düzenlemedeki kişisel şartları taşımak, nitelikleri karşılayan medya kuruluşunda çalışmak ve elektronik başvuruyu eksiksiz tamamlamakla başlar . Kartı aldıktan sonra da bildirim yükümlülüklerini ihmal etmemek kartı kaybetmemenin temelidir.

Kart türleri, sorgulama, yenileme ve reddedilme durumunda izlenecek yollar hakkında daha fazla bilgi için basın kartı rehberini ziyaret edebilirsiniz. Resmî işlemler için mutlaka İletişim Başkanlığının resmî kanallarını takip edin; bu yazıdaki bilgiler genel bilgilendirme niteliğindedir ve hukuki görüş yerine kullanılmamalıdır .

basın kartı, sarı basın kartı, basın kartı başvurusu, basın kartı şartları, göreve bağlı basın kartı, sürekli basın kartı, serbest basın kartı, İletişim Başkanlığı, Basın Kartı Komisyonu, internet haber sitesi basın kartı, basın trafik kartı, gazeteci kartı

Report this page